Zmywarka to jeden z najbardziej pracowitych pomocników w domu. Działa niemal codziennie, przez lata, często bez jakiejkolwiek konserwacji. Aż w końcu pojawia się problem: szklanki z białym nalotem, matowe naczynia, dziwny zapach po otwarciu drzwiczek. Większość osób sięga wtedy po inny środek. Przyczyna jednak nie musi tkwić wyłącznie w samym środku.
W tym artykule omówimy cały system zmywania naczyń: co robi środek myjący, do czego służy sól, dlaczego nabłyszczacz nie jest zbędnym dodatkiem i jak dbać o zmywarkę, aby naczynia wychodziły z niej czyste i lśniące.
Zmywarka to nie tylko środek myjący
Dobry efekt stoi na trzech nogach.
- Środek myjący
rozpuszcza tłuszcz i resztki jedzenia.
- Sól
dba o miękką wodę — nie w ten sposób, że sama ją zmiękcza, lecz utrzymując w działaniu wbudowany w zmywarkę zmiękczacz, który usuwa z wody wapń i magnez.
- Nabłyszczacz
obniża napięcie powierzchniowe wody podczas płukania, dzięki czemu woda łatwiej spływa z naczyń i nie zostawia kropli ani smug.
Gdy brakuje jednej nogi, efekt kuleje. A ponieważ każda z nich robi coś innego, nie da się zastąpić jednej, dodając więcej drugiej. Więcej żelu nie usunie kamienia, a więcej nabłyszczacza nie poradzi sobie z tłuszczem.
Twardość wody ma większe znaczenie, niż mogłoby się wydawać
W wodzie z wodociągu rozpuszczone są minerały, przede wszystkim wapń i magnez. Im twardsza woda, tym więcej osadów mineralnych może podczas zmywania pozostawać na naczyniach, na grzałce i w przewodach zmywarki. Dlatego każda zmywarka ma wbudowany zmiękczacz: pojemnik z żywicą, która wychwytuje minerały z wody. I właśnie tę żywicę trzeba regularnie regenerować solą.
Ważny szczegół, o którym często się zapomina: zmiękczacz trzeba ustawić zgodnie z twardością wody w Państwa domu. Fabrycznie zmywarka jest zwykle ustawiona na wartość średnią, która nie musi odpowiadać wodzie płynącej z kranu. Twardość wody w Państwa miejscowości można sprawdzić na stronie internetowej dostawcy wody, a sposób ustawienia zmiękczacza znajduje się w instrukcji zmywarki. Pięć minut pracy, które decydują o każdym kolejnym zmywaniu.
Jak przeliczać jednostki twardości wody
Producenci zmywarek najczęściej posługują się niemieckimi stopniami twardości (°dH), a dostawcy wody na Słowacji podają twardość w milimolach na litr. Przeliczenie jest proste: 1 mmol/l odpowiada 5,6 °dH. Jeśli instrukcja podaje stopnie francuskie, 1 mmol/l to 10 °fH.
Podział na wodę miękką, średnią i twardą wynika z niemieckiej ustawy o środkach piorących i czyszczących, z której korzysta wielu producentów środków i zmywarek. Dokładny stopień zmiękczacza dla danej zmywarki znajdą Państwo w jej instrukcji.
Matowe naczynia i biały nalot: o czym świadczą
Biały nalot na szklankach, który można zetrzeć lub rozpuścić słabym kwasem, najczęściej powstaje z osadów mineralnych z twardej wody. Może sygnalizować, że w zmiękczaczu skończyła się sól albo że jest on ustawiony na zbyt niską twardość wody. Ślady po kroplach i smugi, które pojawiają się po wyschnięciu, wskazują raczej na brak nabłyszczacza lub jego zbyt niską dawkę.
Uwaga — korozja szkła: Należy jednak uważać na trwałe zmatowienie szkła. Jeśli nalot nie schodzi nawet po kontakcie ze słabym kwasem, może chodzić o korozję szkła, która jest nieodwracalna. Może ona powstać przy zbyt miękkiej wodzie w połączeniu z agresywną chemią, wysoką temperaturą lub niewłaściwym dozowaniem środka. Również dlatego tak ważne są prawidłowe ustawienie zmiękczacza i rozsądna receptura środka.
Filtr, ramiona i uszczelki: gdy zmywarka brzydko pachnie
- Filtr na dnie zmywarki
Zatrzymuje resztki jedzenia. Gdy się zatka, woda gorzej krąży, naczynia są źle umyte i pojawia się nieprzyjemny zapach. Wyjąć, przepłukać pod bieżącą wodą, ewentualne zatrzymane zabrudzenia usunąć szczoteczką i włożyć z powrotem: raz na tydzień lub dwa, w zależności od tego, jak często zmywarka jest używana.
- Ramiona spryskujące
Mają drobne dysze, które czasem zatyka ziarnko ryżu lub pestka. Jeśli któraś dysza nie tryska, część kosza pozostaje źle umyta. Dyszę należy ostrożnie oczyścić cienkim niemetalowym przyrządem lub zgodnie z instrukcją zmywarki.
- Uszczelki drzwiczek
Wystarczy co jakiś czas przetrzeć je wilgotną ściereczką. To właśnie na nich najchętniej osadza się tłusty film, który z czasem zaczyna nieprzyjemnie pachnieć.
- Gorący program bez naczyń
Raz w miesiącu warto uruchomić w pustej zmywarce gorący program ze środkiem przeznaczonym do jej czyszczenia. Rozpuści on tłuste i mineralne osady tam, gdzie ściereczka nie sięga.
Wskazówka z naszego świata surowców: Na osady mineralne i kamień może pomóc kwas cytrynowy. Należy go jednak stosować tylko okazjonalnie, w odpowiedniej ilości i zawsze z uwzględnieniem zaleceń producenta zmywarki. Na tłuste osady lepiej sprawdzi się specjalistyczny środek czyszczący, który zawiera również składniki alkaliczne i odtłuszczające.
Małe nawyki, duża różnica
Większe resztki jedzenia należy przed włożeniem zeskrobać, ale naczyń nie trzeba płukać do czysta. Nowoczesne środki i programy są zaprojektowane do naczyń o zwykłym stopniu zabrudzenia.
Wiele środków zawiera proteazy i amylazy, czyli enzymy, które pomagają rozkładać resztki białek i skrobi. Wiele zmywarek jednocześnie mierzy, jak bardzo mętna jest woda po pierwszym płukaniu, i na tej podstawie dostosowuje długość oraz temperaturę programu. Naczynia wypłukane do czysta czujnik może ocenić jako mniej zabrudzone, choć pozostał na nich tłusty film niewidoczny gołym okiem. Jak działają enzymy w żelu, wyjaśniamy w artykule co zawiera żel do zmywarki.
Naczynia należy układać tak, aby się wzajemnie nie zasłaniały i woda docierała wszędzie. Głębokie miski i kubki warto ustawić ukośnie otworem w dół, inaczej po zakończeniu programu zostanie w nich kałuża. Warto też sprawdzić, czy nic nie blokuje obrotu ramion spryskujących: jedna wysoka patelnia w górnym koszu potrafi zepsuć cały cykl.
Co jakiś czas warto zerknąć na kontrolki soli i nabłyszczacza. Służą właśnie temu, by nie trzeba było pamiętać o uzupełnianiu, łatwo je jednak przeoczyć. Jeśli zmywarka ich nie ma, białe ślady lub zacieki po kroplach mogą być pierwszym sygnałem, że trzeba sprawdzić sól, ustawienie twardości wody lub dozowanie nabłyszczacza.
W przypadku nabłyszczacza pomaga przyjrzenie się naczyniom po wyschnięciu. Plamy po kroplach wskazują, że nabłyszczacza jest za mało i warto zwiększyć ustawienie dawki o jeden stopień. Smugi, lepki film lub tęczowy nalot na szkle są natomiast oznaką zbyt wysokiej dawki.
Po zakończeniu cyklu warto zostawić uchylone drzwiczki. Wilgoć i ciepło to idealne warunki dla nieprzyjemnych zapachów i pleśni. A jeśli zmywa się głównie w programach oszczędnych o niskiej temperaturze, warto od czasu do czasu włączyć program o wyższej temperaturze. Niskie temperatury oszczędzają energię, ale gorzej rozpuszczają tłuszcz we wnętrzu urządzenia.
Czego lepiej nie wkładać do zmywarki
Nie wszystko, co zmieści się w koszu, przetrwa zmywanie bez szwanku.
- Drewno
w gorącej wodzie i parze pracuje, pęka i traci wykończenie powierzchni.
- Patelnia żeliwna
może stracić wypaloną warstwę, która nadaje jej naturalne właściwości nieprzywierające.
- Aluminiowe formy i garnki
mogą ciemnieć, ponieważ chemia alkaliczna działa agresywnie na ich powierzchnię.
Ostrożnie także ze srebrem i stalą nierdzewną. Jeśli stykają się w koszu, srebro może szybciej ściemnieć. Ręcznego mycia wymagają też noże z klejonymi rękojeściami i szklanki z malowanym zdobieniem: klej i zdobienie znoszą wielokrotne gorące cykle gorzej, niż można by się spodziewać.
Podsumowanie
Decydują prawidłowo ustawiony zmiękczacz, uzupełniona sól i nabłyszczacz, czysty filtr oraz odpowiednio dobrany środek myjący. Gdy cały system działa razem, zmywarka myje lepiej, a jednocześnie wolniej tworzą się w niej osady i zapachy.
Żel, sól i nabłyszczacz przygotowaliśmy tak, aby pasowały do tego systemu, a przy każdym z nich znają Państwo pełny skład. Do wyboru jest zestaw bezzapachowy lub z delikatnym cytrusowym zapachem w nabłyszczaczu.
Najczęściej zadawane pytania
Czy trzeba stosować sól, jeśli używa się tabletek „wszystko w jednym”?
Przy bardzo miękkiej wodzie i prawidłowym ustawieniu zmywarki tabletki wielofunkcyjne mogą w niektórych przypadkach wystarczyć. Przy wodzie średnio twardej i twardej osobna sól regeneracyjna pomaga jednak utrzymać prawidłowe działanie zmiękczacza.
Dlaczego na szklankach zostają białe plamy?
Najczęściej chodzi o osady mineralne z twardej wody, nieprawidłowo ustawiony zmiękczacz lub brak soli. Jeśli są to raczej zaschnięte krople i smugi, należy sprawdzić dozowanie nabłyszczacza.
Dlaczego naczynia po umyciu są mokre?
Przyczyną może być zbyt niska dawka nabłyszczacza, niewłaściwe ułożenie naczyń lub wybrany program. Naczynia plastikowe z natury schną gorzej niż szkło, ceramika czy metal.
Czy naczynia trzeba płukać przed włożeniem do zmywarki?
Nie. Wystarczy usunąć większe resztki jedzenia. Wstępne płukanie pod bieżącą wodą niepotrzebnie zwiększa zużycie wody, a w wielu nowoczesnych zmywarkach może też wpłynąć na wybór programu.
Jak często należy czyścić zmywarkę?
Filtr warto sprawdzać, w zależności od intensywności użytkowania, mniej więcej raz na tydzień lub dwa. Uszczelki, ramiona spryskujące i elementy wewnętrzne dobrze jest kontrolować co najmniej raz w miesiącu.
Dlaczego zmywarka brzydko pachnie?
Najczęściej z powodu zatkanego filtra, tłustego filmu na uszczelkach lub wilgoci, która pozostaje w zamkniętej zmywarce. Pomaga wyczyszczenie filtra, przetarcie uszczelek, zostawianie uchylonych drzwiczek po zmywaniu i od czasu do czasu program o wyższej temperaturze.
Jak sprawdzić twardość wody dla zmywarki?
Twardość wody w danej miejscowości podaje dostawca wody na swojej stronie internetowej, zwykle w mmol/l. Zmywarki najczęściej posługują się stopniami niemieckimi: 1 mmol/l odpowiada 5,6 °dH. Stopień zmiękczacza ustawia się następnie zgodnie z instrukcją zmywarki.
Żel, sól regeneracyjną i nabłyszczacz do zmywarki z pełnym składem znajdą Państwo w naszym sklepie internetowym.
