Temat szamponów, w kostce czy płynnych, naturalnych czy syntetycznych, to niewyczerpana studnia informacji, do której nieco zajrzeliśmy. Jak wybrać ten właściwy szampon i jak prawidłowo czytać etykietę tego kupionego?
O tym artykule
Omówimy w nim, jak prawidłowo czytać etykietę kupionego szamponu i przy których substancjach na liście składników warto zachować czujność — niezależnie od tego, czy chodzi o szampon w kostce, czy płynny. Kolejno przedstawimy pięć z nich: SLS, glikol propylenowy, PEG, dimetikon oraz zapach z ftalanami.
Omawiane substancje w skrócie
W kostce czy płynny — co naprawdę mówi o szamponie
Na rynku przeżywa obecnie wielki boom szampon w kostce, który prezentowany jest superlatywami w rodzaju zero waste, zdrowy, naturalny. To jednak wcale nie znaczy, że każdy szampon w kostce jest OK i że każdy szampon płynny jest zły.
Na które substancje zwrócić uwagę
Szczególną uwagę warto zwrócić zwłaszcza wtedy, gdy na liście składników, z których szampon (płynny czy w kostce) się składa, znajdą się poniższe:
Sodium lauryl sulfate (SLS)
Jest to detergent i środek pianotwórczy, który w znacznym stopniu wykorzystywany jest w kupowanych szamponach. Badania potwierdzają jednak, że SLS podrażnia skórę, a typy nadwrażliwe odnotowują również reakcję zapalną. Paradoksalną informacją jest to, że SLS stosuje się także jako czynnik drażniący przy testowaniu wyrobów służących do leczenia skóry.
Propylene Glycol (PG)
To humektant i rozpuszczalnik, który poza produktami kosmetycznymi używany jest do mieszanek niezamarzających dla samolotów. Ogólnie klasyfikowany jest jako substancja bezpieczna, jednak u ludzi wystąpiło wiele przypadków toksyczności, a nawet wpływ na układ nerwowy czy arytmię serca.
Polyethylene Glycol (PEG)
Kolejna substancja, na etykietach podawana często wyłącznie pod skrótem PEG, to substancja chemiczna na bazie ropy naftowej, którą w szamponach stosuje się do uzyskania gładkiej, kremowej konsystencji. W wielu przypadkach wywołała reakcje alergiczne i kontaktowe zapalenie skóry.
Dimetikon (PDMS)
Substancja znana także jako polidimetylosiloksan (PDMS). Zastosowana w szamponach tworzy poślizgową powłokę wokół każdego pasma włosów, nadaje im połysk i ułatwia rozczesywanie. Wiadomo, że powoduje zapalenie skóry, jednak bardziej niepokojące są doniesienia o tym, że może mieć szkodliwe działanie na układ hormonalny.
Zapach i ftalany
Niestety, nawet tak niewinna kwestia jak zapach dodawany do produktów kosmetycznych nie musi być dla organizmu przyjemna. Są szampony, których zapach pochodzi z wyciągów roślinnych i olejków eterycznych. Często jednak produkty te zawierają ftalany, które działają jako utrwalacze zapachów. Unia Europejska w 2005 roku zakazała wprawdzie niektórych ftalanów, ale nie wszystkich, przy czym powodują one podrażnienia, świąd, wysypki, a nawet alergię.
Gdy skład ma być pod kontrolą
Aby mieć pewność, co naprawdę znajduje się w szamponie, można wymieszać go w domu — tenzyd, humektant oraz zapach dobiera się wtedy samodzielnie. Spośród tenzydów można wybrać na przykład Coco Betaine, 100 ml — tenzyd amfoteryczny (betaina) otrzymywany z kwasów tłuszczowych oleju kokosowego.
Kolejną możliwością jest Coco / Koko glukozyd, 100 ml; cały wybór można obejrzeć w kategorii tenzydy i surfaktanty.
Zamiast glikolu propylenowego rolę humektantu spełni również gliceryna roślinna, 99,5 %, 100 ml. A gdy poszukiwany jest zapach pochodzący z wyciągów roślinnych, warto sięgnąć po olejki eteryczne.
Na prosty początek posłuży BIO Baza do produkcji szamponu, 100 ml — baza kosmetyczna, którą indywidualizuje się dodatkiem zapachów, barwników, ewentualnie uzupełniających substancji aktywnych.
Częste pytania o skład szamponów
Praktyczne pytania o substancje z etykiety szamponu — SLS, glikol propylenowy, PEG, dimetikon i ftalany.
Czy szampon w kostce jest automatycznie lepszy od płynnego?
Nie. Szampon w kostce przeżywa obecnie wielki boom i prezentowany jest superlatywami w rodzaju zero waste, zdrowy, naturalny. To jednak wcale nie znaczy, że każdy szampon w kostce jest OK i że każdy szampon płynny jest zły — decyduje lista składników, a nie forma.
Czym jest SLS i dlaczego warto na niego uważać?
Sodium lauryl sulfate to detergent i środek pianotwórczy, który w znacznym stopniu wykorzystywany jest w kupowanych szamponach. Badania potwierdzają, że SLS podrażnia skórę, a typy nadwrażliwe odnotowują również reakcję zapalną. Paradoksalnie SLS stosuje się także jako czynnik drażniący przy testowaniu wyrobów służących do leczenia skóry.
Czy glikol propylenowy (PG) jest bezpieczny?
Ogólnie klasyfikowany jest jako substancja bezpieczna, jednak u ludzi wystąpiło wiele przypadków toksyczności, a nawet wpływ na układ nerwowy czy arytmię serca. Jest to humektant i rozpuszczalnik, który poza produktami kosmetycznymi używany jest do mieszanek niezamarzających dla samolotów.
Do czego służy PEG w szamponie?
PEG to substancja chemiczna na bazie ropy naftowej, którą w szamponach stosuje się do uzyskania gładkiej, kremowej konsystencji. Na etykietach bywa podawana często wyłącznie pod skrótem PEG. W wielu przypadkach wywołała reakcje alergiczne i kontaktowe zapalenie skóry.
Dlaczego do szamponów dodaje się dimetikon?
Zastosowany w szamponach tworzy poślizgową powłokę wokół każdego pasma włosów, nadaje im połysk i ułatwia rozczesywanie. Wiadomo, że powoduje zapalenie skóry, jednak bardziej niepokojące są doniesienia o tym, że może mieć szkodliwe działanie na układ hormonalny.
Czy ftalany w kosmetykach są zakazane?
Unia Europejska w 2005 roku zakazała niektórych ftalanów, ale nie wszystkich. Działają one jako utrwalacze zapachów i powodują podrażnienia, świąd, wysypki, a nawet alergię. Nawet zapach deklarowany jako roślinny nie musi więc być dla organizmu przyjemny.
Podsumowanie
Do studni informacji o szamponach — w kostce czy płynnych, naturalnych czy syntetycznych — zajrzeliśmy naprawdę tylko nieznacznie. Gdy następnym razem w sklepie szampon zostanie odwrócony etykietą do siebie, będzie już wiadomo, czego szukać na liście składników.
Tenzydy, humektanty oraz olejki eteryczne do produkcji własnego szamponu znajdą Państwo w ofercie surowców Handymade.
